send a mail to me english version of this page greek version of this page



Ελεύθερο λογισμικό

Έχουν περάσει δεκαετίες από τότε που δύο άτομα μπορούσαν να κατασκευάσουν ένα πρότυπο ενός πετυχημένου υπολογιστή στο γκαράζ του σπιτιού τους ή να γράψουν μέσα σε λίγους μήνες ένα λειτουργικό σύστημα που θα τους έφερνε μέσα σε λίγα χρόνια στην κορυφή του κόσμου της πληροφορικής. Τα τελευταία χρόνια τα συστήματα πληροφορικής είχανε γίνει τόσο πολύπλοκα που μια μικρή εταιρία των 20 ατόμων (όχι 2-3 ατόμων) ήτανε δύσκολο να φέρει κάποια καινοτομία χωρίς να έχει σημαντικά κεφάλαια πίσω της.
Το ελεύθερο λογισμικό επανέφερε την δυνατότητα σε άτομα ικανά να ξεχωρίσουν και να φτιάξουν ανεξάρτητες εταιρίες με σχετικά μικρό αρχικό κόστος. Αυτή την στιγμή έχει ξαναγίνει δυνατόν για 2 άτομα να σχεδιάσουν ένα σύστημα χρησιμοποιώντας έναν από τους πολλούς επεξεργαστές που κυκλοφορούν στο εμπόριο (ή και να πάρουν έτοιμη μια μικρή μητρική) να του περάσουν linux για λειτουργικό να επιλέξουν κάποια από τα πολλά πακέτα ελεύθερου λογισμικού που υπάρχουν και να φτιάξουν τη δική τους συσκευή.

Το ελεύθερο λογισμικό επέτρεψε σε εταιρίες μικρές να κατασκευάσουν νέους επεξεργαστές και προκάλεσε σημαντική μείωση των τιμών. Παλιότερα και να κατασκευαζόταν ένας επεξεργαστής δεν είχε λειτουργικό να τρέξει πάνω του. Οι εταιρίες που κατασκεύαζαν λειτουργικά συστήματα κλείνανε συμφωνίες με τις μεγάλες εταιρίες που κατασκεύαζαν επεξεργαστές μην αφήνοντας χώρο για τις μικρές. Έπειτα ανεξάρτητες εταιρίες για να χρησιμοποιήσουν τους επεξεργαστές και τα λειτουργικά, έπρεπε να κλείσουν ειδικές συμφωνίες και αυτό μεταφραζόταν σε πολλά χρήματα και δεσμεύσεις.
Σήμερα είναι συνηθισμένο ένας επεξεργαστής με περίεργο όνομα που τρέχει τουλάχιστον linux, και υπάρχει και έκδοση του gcc (C compiler) που να τον υποστηρίζει.

Το προηγούμενο είναι μόνο ένα παράδειγμα. Υπάρχει άπειρο λογισμικό εκεί έξω για διάφορες χρήσεις που μπορείς να το συνδυάσεις και να φτιάξεις κάτι δικό σου. Η τάση επεκτείνεται και στο hardware καθώς υπάρχουν και ελεύθεροι επεξεργαστές. 'Ηδη μπορείς να "κατεβάσεις" τον δικό σου επεξεργαστή σε ένα FPGA, να επιλέξεις τα περιφερειακά που θέλεις, να του βάλεις λειτουργικό και εργαλεία, να φτιάξεις ότι σου λείπει και να το σύστημα σου.

Για τους προηγούμενους λόγους, χιλιάδες ανεξάρτητοι προγραμματιστές αλλά και εταιρίες σε όλο τον κόσμο εργάζονται με ή πάνω σε αυτό. Η γνώμη μου είναι ότι η τάση θα γενικευτεί και σε άλλους τομείς.

Κόστος του ελεύθερου λογισμικού

Γίνεται μεγάλη κουβέντα τον τελευταίο καιρό για το αν τελικά το ελεύθερο λογισμικό είναι πιο φτηνό ή μπορεί να κοστίζει και περισσότερο. Ελεύθερο δεν σημαίνει και τσάμπα. Τις περισσότερες φορές θέλει περισσότερο κόπο για να στηθεί και συνήθως δεν είναι τόσο εύχρηστο όσο τα αντίστοιχα εμπορικά, και αυτό κοστίζει σε χρόνο και χρήμα.
Το σίγουρο όμως είναι ότι αν μια εταιρία έχει στο προσωπικό της άτομα που ξέρουν καλά να το χειρίζονται θα γλιτώσει αρκετά χρήματα. Οι έμπειροι σε ελεύθερο λογισμικό προγραμματιστές και διαχειριστές συστημάτων αυξάνονται συνεχώς και δεν πρέπει να είναι δύσκολο για μια εταιρία να βρει άτομα που να ξέρουν να το χρησιμοποιούν.
Επιπλέον χιλιάδες καλοί προγραμματιστές εργάζονται αυτή την στιγμή βελτιώνοντας τα υπάρχοντα πακέτα προσθέτοντας χαρακτηριστικά και ευχρηστία.

Η άδεια χρήσης GNU

Είναι η πιο διαδεδομένη άδεια χρήσης του ελεύθερου λογισμικού και μάλιστα η πιο "επεκτατική". Η γενική ιδέα λέει ότι αν διανείμεις ένα λογισμικό με αυτή την άδεια χρήσης πρέπει να δώσεις και τον κώδικα μαζί. Ο πελάτης μπορεί για δική του χρήση να τροποποιήσει τον κώδικα. Επιπλέον λέει ότι αν κατασκευάσεις ένα λογισμικό και χρησιμοποιήσεις κώδικα που έχει άδεια χρήσης GNU πρέπει και εσύ να το διανείμεις με την ίδια άδεια χρήσης (από εδώ και η επεκτατικότητα).

Μπορεί κανείς να πει πολλά πάνω σε αυτό, για τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα που μπορεί να έχει. Ο τελικός πελάτης πάντως κερδίζει. Δεν φοβάται μην σταματήσει η υποστήριξη του προϊόντος, πρώτα από όλα, αφού έχει τον κώδικα.

Για περισσότερες πληροφορίες μπορεί κανείς να επισκεφτεί τον δικτυακό τόπο GNU.


© 2004 - Τσαντήλας Χρήστος.
Οι πληροφορίες παρέχονται για χρήση από τον καθένα, αλλά κανένας δεν εγγυάται για την ορθότητα τους.